Kunst als engagement
Sommige vermogens worden bewaard. Andere brengen iets in beweging. In deze aflevering van Belfius Private Sessions gaat Diane Hennebert, filosofe en toonaangevende stem binnen het Belgische culturele erfgoed, in gesprek met Florence Derck, medeoprichtster van Demain Art.
De ene blies nieuw leven in iconische plaatsen, zoals het Atomium en Villa Empain, en zet vandaag haar schouders onder het Chinees Paviljoen. De andere bouwt bruggen tussen jonge kunstenaars en een nieuwe generatie verzamelaars. Hun gesprek gaat over meer dan kunst alleen. Het nodigt uit om anders te kijken naar wat we opbouwen, doorgeven en laten voortleven.
Wanneer kunst deel wordt van een leven
Is kunst een zaak van het hart of van het hoofd? Voor Florence begint een kunstwerk altijd bij een emotie. Of het nu rust brengt, schuurt of vragen oproept: het moet iets losmaken bij wie ernaar kijkt, en een plaats vinden in iemands dagelijkse leven.
Diane wil emotie en reflectie dan weer niet te snel van elkaar loskoppelen. Volgens haar bewegen de twee samen. Een plek restaureren, een stichting opbouwen of een erfgoedproject tot leven brengen vraagt evenveel intuïtie als visie, samenwerking en middelen.
Emotie geeft de impuls. Reflectie zorgt ervoor dat die blijft duren.
Kunst toegankelijk maken
Met Demain Art vertrok Florence Derck vanuit een eenvoudige vaststelling: tussen de kunstschool en de galerie vinden veel jonge kunstenaars moeilijk hun weg. Tegelijk willen toekomstige verzamelaars hun eerste kunstwerk kopen, maar weten ze niet goed waar te beginnen.
Demain Art brengt hen in contact. Via een digitaal platform, tijdelijke tentoonstellingen en verschillende samenwerkingen krijgen kunstenaars meer zichtbaarheid, terwijl verzamelaars met meer vertrouwen hun eerste stappen zetten in de kunstwereld.
Voor Florence betekent kunst toegankelijker maken niet dat je haar moet vereenvoudigen. Het gaat er vooral om drempels te verlagen: ateliers openen, prijzen zichtbaar maken, trajecten toelichten en ontmoetingen mogelijk maken. Niet om de kunst te onttoveren, maar om meer mensen de kans te geven er hun plaats in te vinden.
Schoonheid is van iedereen
Diane Hennebert verzet zich tegen het idee dat kwaliteit per definitie elitair is. Wat het verschil maakt, is niet iemands sociale achtergrond of voorkennis, maar de toegang. De opvoeding. De blik die men leert ontwikkelen.
Die overtuiging loopt als een rode draad door haar parcours. Of het nu gaat om de restauratie van een erfgoedsite of om de begeleiding van jongeren die afhaken op school via Out of the Box, het doel blijft hetzelfde: perspectieven openen, eerder dan vaste kennis doorgeven.
Schoonheid hoeft niet altijd uitgelegd te worden. Soms volstaat het om de deur ervoor te openen.
Erfgoed laten voortleven
Erfgoed is geen decor. Voor Diane vertelt het iets over een tijdperk, een ambitie en een manier om naar de wereld te kijken. Het Atomium, Villa Empain en het Chinees Paviljoen dragen elk een verhaal dat verder reikt dan hun architectuur.
De restauratie is dus slechts een eerste stap. Wat telt, is wat de plek daarna wordt: een ruimte waar mensen elkaar ontmoeten, waar gedeeld wordt en waar een nieuw verhaal kan ontstaan.
Eerst verlangen, dan pas de middelen
Grote erfgoedprojecten vragen aanzienlijke middelen. Toch komt financiering voor Diane nooit op de eerste plaats. Alles begint bij betrokkenheid. Voor je fondsen zoekt, moet je mensen warm maken om deel uit te maken van het project. Werven openstellen, vooruitgang tonen, een gevoel van betrokkenheid creëren. De restauratie van het Atomium is daar een treffend voorbeeld van. Om de laatste fase van het project te financieren, werden de oude aluminiumplaten genummerd en aan het publiek aangeboden. In enkele dagen tijd waren ze verkocht.
Dat succes vertelde veel meer dan een fondsenwerving. Mensen wilden een stukje bewaren van een symbool waarmee ze zich verbonden voelden. Wanneer emotie, creativiteit en een gedeeld project samenkomen, krijgt filantropie haar volle betekenis.
Kunst en onderneming
Florence merkt dat bedrijven opnieuw meer interesse tonen in kunst. Toch blijven de drempels bestaan: budgettaire beperkingen, fiscaliteit, de keuze van de werken… Met Demain Art ontwikkelde ze een leasingformule waarmee bedrijven geleidelijk een collectie kunnen opbouwen en tegelijk opkomende kunstenaars ondersteunen.
Maar de essentie ligt elders. Kunst mag zich nooit beperken tot aankleding van een ruimte. Een werk kan een conversatie starten, een verhaal vertellen, de waarden van een onderneming weerspiegelen. Een ontmoeting met de kunstenaar, een atelierbezoek of enkele woorden context zijn soms al genoeg om anders te leren kijken. Kunst wordt dan een gespreksonderwerp. Een verbinding. Een uitdrukking van gedeelde waarden.
Dat sluit nauw aan bij de visie van Belfius Private: vermogen kan, wanneer het goed wordt begeleid, meer creëren dan financiële waarde. Het kan een cultuur voeden.
Invloed ten dienste van een visie
Vermogen kan iets in beweging zetten. Iets ondersteunen, restaureren, financieren en doorgeven. Maar hoe zet u die invloed betekenisvol in?
Florence spreekt over een vreugdevolle verantwoordelijkheid. Opkomende kunstenaars ondersteunen is voor haar een missie, maar ook een bron van energie. Een kunstenaar ontdekken, zijn of haar werk onder de aandacht brengen, het een plaats geven in een collectie, een band creëren tussen kunstenaar en verzamelaar: dat maakt het een puur menselijke ervaring.
Diane bekijkt die verantwoordelijkheid op een andere schaal. Een gebouw restaureren of een plek bewaren is nooit louter een individueel project. Erfgoed behoort altijd, op een manier, tot een gemeenschap. Daarom benadrukt ze de collectieve verantwoordelijkheid. Overheden, families, mecenassen, burgers, ondernemingen: iedereen kan een rol spelen.
De vraag is niet alleen: wat kan ik met mijn vermogen doen? Maar ook: waartoe kan het bijdragen?
Nalaten zonder de weg te bepalen
Het gesprek raakt ook aan de vraag van nalatenschap.
Aan de hand van het voorbeeld van de familie Boghossian toont Diane Hennebert hoe een familiegeschiedenis kan leiden tot een diep genereuze visie op overdracht. Nadat deze familie meermaals alles verloor, koos ze ervoor een deel van wat ze opnieuw had opgebouwd, te delen. Die ervaring gaf een scherp bewustzijn van de kwetsbaarheid van het lot. En een uitzonderlijke generositeit: het idee dat een aanzienlijk deel van wat men verwerft, ook moet terugvloeien naar wie niet dezelfde kansen kreeg. Voor Diane staat die houding in contrast met een meer beschermende kijk op vermogen, die soms leeft binnen vermogende families. Alles willen nalaten aan de kinderen lijkt vanzelfsprekend. Maar te veel beschermen, geven en behouden kan ook kwetsbaar maken.
Florence ziet een gelijkaardige evolutie bij sommige ondernemers. Niet iedereen wil nog zijn volledige vermogen overdragen aan de kinderen. Velen willen hen vooral de ruimte laten om hun eigen traject uit te bouwen. Een erfenis opent deuren. Ze mag er nooit sluiten.
Echte overdracht is misschien niet alleen geven. Maar vooral mogelijkheden creëren, zonder voor iemand anders de weg uit te tekenen.
Uw plaats vinden
Diane Hennebert en Florence Derck behoren tot twee generaties. Hun blik op de plaats van vrouwen in de professionele wereld kreeg vorm in zeer verschillende contexten.
Florence groeide op in een artistieke omgeving waarin vrouwen al heel wat toonaangevende functies bekleedden. Ze verwijst graag naar de New Yorkse galeriehoudster Barbara Gladstone, van wie één zin haar tot vandaag bijblijft: Life is long. Een loopbaan ligt nooit definitief vast. Ze kan evolueren, van richting veranderen en telkens opnieuw beginnen.
Voor Diane verliep het parcours anders. Lange tijd was ze de enige vrouw aan tafel. Ze kreeg te maken met vooroordelen, hogere verwachtingen en het gevoel zich voortdurend te moeten bewijzen. Toch weigert ze haar parcours te laten definiëren door de obstakels die ze tegenkwam.
"We spelen de hoofdrol in ons eigen leven, en in de wereld om ons heen. Dus moeten we actie ondernemen."
Die zin vat haar visie mooi samen. Obstakels bestaan, maar ze hoeven niet alles te bepalen. In Dianes wereld is stilstand nooit het antwoord. Het antwoord ligt op het terrein. In het project. In het concrete gebaar.
Delen, eerder dan inspireren
Diane Hennebert en Florence Derck zien zichzelf niet als rolmodellen.
Florence hoopt vooral dat haar parcours anderen zin geeft om zelf te ondernemen of een idee te verdedigen dat hen echt raakt. Diane spreekt dan weer liever over delen dan over inspireren. Wat telt, is niet bewonderd worden, maar een ervaring doorgeven.
‘Altijd geven voor je ontvangt.’
Die filosofie reikt verder dan menselijke relaties alleen. Ze zegt ook iets over hoe we naar vermogen kijken: niet als rijkdom die men opstapelt, maar als een bron die circuleert, ontmoetingen creëert en nieuwe perspectieven opent.
Vooruitgaan en toch de essentie bewaren
Macht is voor Diane Hennebert nooit een doel op zich geweest. Wat haar drijft, is het moment waarop een project tot leven komt. Het Atomium opnieuw een toekomst geven, de Villa Empain doen herleven, het Chinees Paviljoen verdedigen of Out of the Box oprichten: telkens ligt het plezier in de beweging, meer dan in de functie. Florence Derck deelt die behoefte aan vrijheid. Haar model steunt vandaag op een wendbare structuur, dicht bij kunstenaars en verzamelaars.
Maar vroeg of laat stelt elke onderneming zich dezelfde vraag: hoe kan je groeien zonder te verliezen wat je uniek maakt? Groei is niet altijd een kwestie van omvang. Het gaat ook om weten wat je wil bewaren.
Wat hun gesprek blootlegt
Het gesprek tussen Diane Hennebert en Florence Derck reikt veel verder dan de kunstwereld. Het toont dat vermogen pas echt betekenis krijgt wanneer het in beweging wordt gebracht. Een kunstwerk kan een leven lang meegaan. Een gebouw kan opnieuw een ontmoetingsplaats worden. Een onderneming kan kunst een plek geven in haar dagelijkse omgeving. Een familie kan veel meer doorgeven dan activa alleen.
Telkens gaat het om dezelfde vraag: wat willen we laten voortleven met wat we doorgeven?
Wat betekent dit voor uw vermogen?
Het gesprek tussen Diane Hennebert en Florence Derck herinnert ons eraan dat vermogen niet alleen waarde heeft om wat het vertegenwoordigt, maar vooral om wat het mogelijk maakt.
Hoe wil u doorgeven? Welke projecten wil u ondersteunen? Welke indruk wil u nalaten? Achter elk vermogen schuilt een visie, overtuiging en een manier om naar de toekomst te kijken.
Net daar raakt het aan de essentie van Your wealth. Your voice. Uw vermogen is een stem. Het vertelt iets over u. Over wat u belangrijk vindt. Over wat u wil beschermen. Over wat u mogelijk maakt.
Bij Belfius Private geloven we dat vermogensbegeleiding begint met luisteren. Naar uw parcours, uw ambities en wat u wil doorgeven. Zo bouwen we samen een strategie uit die richting geeft aan uw vermogen, vandaag en voor de volgende generaties.
Deze publicatie heeft een louter informatief karakter. Aan de inhoud ervan kunnen geen rechten worden ontleend. Belfius Bank garandeert in geen geval de volledigheid van de opgenomen informatie in deze publicatie en aanvaardt geen enkele aansprakelijkheid als gevolg van een onjuiste of onvolledige weergave van deze informatie. Belfius kan niet aansprakelijk worden gesteld voor rechtstreekse of onrechtstreekse schade die voortvloeit uit deze publicatie. De intellectuele eigendomsrechten van Belfius Bank moeten altijd worden gerespecteerd. De inhoud van deze publicatie mag niet gereproduceerd worden zonder voorafgaande schriftelijke toestemming van Belfius Bank. Denk eraan dat beleggen kosten en risico's met zich meebrengt.
Belfius Bank NV • Karel Rogierplein 11, 1210 Brussel
+32 2 222 11 11 • belfius.be • IBAN BE23 0529 0064 6991 • BIC GKCCBEBB
RPR Brussel BTW BE 0403.201.185 • FSMA nr. 19649 A